اختیارات و وظایف پلیس در برخورد با جرائم منافی عفت در جلوة قوانین جدید ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه حقوق، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

2 گروه فقه و حقوق، دانشکده علوم انسانی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

چکیده

با ارتکاب جرم قاعدتاً مجرم باید در معرض تعقیب، محاکمه و مجازات قرار گیرد. در اغلب پرونده‌های کیفری اقدامات پلیس به‌عنوان ضابط دادگستری اساس و زیربنای تشکیل پروندة کیفری و از طرفی نیروی انتظامی به‌عنوان یکی از ارکان بدنة قضائی نقش برجسته‌ای در شکل‌گیری دادرسی عادلانه دارد. ضروری است وظایف و اختیارات پلیس به‌عنوان ضابطان دادگستری دقیقاً ازسوی مراجع قانون‌گذاری تبیین شود، بالاخص در جرائم منافی عفت که بنای اسلام بر پوشاندن آن است باید با حساسیت و ظرافت خاصی مدنظر قرار گیرد. براساس مقررات آئین دادرسی کیفری و مادة 28 از آن وظایف کلی پلیس که به‌عنوان ضابط و تحت تعلیمات مقام قضائی و زیر نظر وی عمل می‌کند که در این زمینه وظیفة نیروی انتظامی و در جرائم مشهود یا در مواردی که دارای شاکی خصوصی است و یا ارتکاب جرائم منافی عفت به عنف و یا سازمان‌یافته واقع می‌شوند فقط محدود به حفظ آثار و دلایل جرم و جلوگیری از فرار و مخفی شدن متهم است که این محدودیت با شدت  و حساسیت بیشتری در جرائم غیرمشهود نقش به خود گرفته، به‌نحوی که نیروی انتظامی حق هیچ دخالتی در این جرائم را که به‌صورت غیرمشهود  و در خفا ارتکاب می‌یابند را نداشته و چنین اختیاری فقط به محاکم کیفری و در چهارچوب مقررات قانونی واگذارشده است. براساس مادة 44 از قانون آئین دارسی کیفری ضابطان دادگستری به‌محض اطلاع از وقوع جرم مراتب را برای کسب تکلیف به مقام قضائی اعلام می‌کنند و خود هیچ اختیاری در این زمینه ندارند که این ممنوعیت مداخله در جرائم منافی عفت به‌دلیل سیاست بزه‌پوشی اسلام  و در راستای آن توجیه‌پذیر است. این مقاله با تحلیل انتقادی به مطالعة این اصول و استثناهای آن‌ها می‌پردازد.

کلیدواژه‌ها